Neden SCM435 denir?
Bir makaleyle Japonya'nın JIS çelik isimlendirme sistemi anlaşılır.
Otomotiv bağlantı elemanları, makine imalatı ve soğuk başlık malzemeleri sektöründe SCM435 neredeyse herkes tarafından bilinir.
Ancak şöyle sorulursa:
Neden SCM435 denir?
Bunu gerçekten açıklayabilen pek az kişi vardır.
Çoğu kişi şunu bilir:
SCM435≈34CrMo4≈35CrMo≈AISI 4135/4137 serisi.
Fakat:
SCM üç harfi neyi temsil eder?
435 üç rakamı ise neyi ifade eder?
Bugün, JIS standardından yola çıkarak SCM435'i tüm ayrıntılarıyla anlatacağız.
1. SCM435 hangi standarttan gelir?
SCM435, Japon Endüstri Standartlarına aittir:
JIS G 4053
Makine yapısal kullanım için düşük alaşımlı çelikler (Machine Structural Hepsioy Steel).
Şuna aittir:
Makine yapısında kullanılan alaşımlı çelikler
Ve şu değildir:
* Paslanmaz çelik;
* Alet çeliği;
* Yay çeliği;
* Rulman çeliği.
2. SCM tam olarak ne anlama geliyor?
JIS malzeme isimlendirmesinin en büyük özelliği şudur:
İsmin başında gelen harfler çeliğin türünü belirtir.
SCM için:
S
Steel
Çelik
Şunu ifade eder:
Çelik malzemesi.
C
Chromium
Krom (Cr)
Şunu ifade eder:
Ana alaşım elementlerinden biri kromdur.
M
Molybdenum
Molibden (Mo)
Şunu ifade eder:
Ana alaşım elementlerinden bir diğeri molibdendir.
O halde:
SCM
şudur:
Chromium-Molybdenum Steel (Krom-Molibden Çeliği)
Bu da SCM435'in en önemli özelliğidir.
Şuna aittir:
Cr-Mo Alaşımlı Çelik.
3. 435 ne anlama geliyor?
Pek çok kişi yanlışlıkla şunu düşünür:
435
Şunu temsil eder:
0,35%C
Aslında:
Öyle değil.
Bu, Japon JIS isimlendirmesinde en çok yanlış anlaşılan noktadır.
435 karbon oranı değildir
SCM435'te:
435
sadece:
JIS tarafından belirlenen malzeme sınıfı numarasıdır.
Bu numara ile farklı çelik çeşitleri ayırt edilir:
SCM410
SCM415
SCM420
SCM425
SCM430
SCM435
SCM440
SCM445
gibi.
Ancak:
Numara arttıkça,
malzemenin karbon oranı da genellikle giderek yükselir.
Örneğin:
Malzeme sınıfı\tipik C (%)
SCM415\t0,13–0,18
SCM420\t0,18–0,23
SCM425\t0,23–0,28
SCM430\t0,28–0,33
SCM435\t0,33–0,38
SCM440\t0,38–0,43
SCM445\t0,43–0,48
Görüldüğü gibi:
435, 0,435%C anlamına gelmez.
Aksine:
0,33–0,38%C aralığındaki malzemeye karşılık gelir.
4. Neden SCM35 değil?
Pek çok mühendis şunu sorar:
Neden Japonya doğrudan SCM35 demiyor?
Aslında:
Bu, JIS isimlendirme sisteminin gereğidir.
JIS, 35CrMo gibi bir isimlendirme tarzını benimsememiştir.
Aksine:
Standart olarak dört haneli numaralar kullanılır.
O halde:
SCM435
sadece:
JIS isimlendirme kurallarıdır.
Ve şu değildir:
435=0,435%C.
5. SCM435 ile 35CrMo ve 34CrMo4 arasındaki ilişki nedir?
Pek çok müşteri sorar:
SCM435 acaba:
35CrMo mudur?
Cevap:
Birbirine yakın ama kolayca eşitlenemez.
Çünkü:
Her biri farklı standartlardan gelir:
Malzeme sınıfı\tarşit sistem
SCM435\tJIS
35CrMo\tGB/T
34CrMo4\tEN
AISI 4135 / 4137\tSAE/AISI
Ancak:
Kimyasal bileşimleri oldukça benzer olsa da,
Uygulanan standartlar farklıdır;
İzin verilen sapma değerleri farklıdır;
Teknik gereklilikler de farklı olabilir.
O yüzden:
Uluslararası ticarette,
hâlâ müşterinin belirttiği standartlara göre malzeme teslim edilmelidir.
6. Neden SCM435 soğuk başlık sektörünün en yaygın alaşımlı çeliklerinden biri haline geldi?
Yüksek mukavemetli bağlantı elemanları açısından,
SCM435 iyi özelliklere sahiptir:
* Sertleşebilme yeteneği;
* Dayanım;
* Tokluk;
* Soğuk başlık performansı;
* Isıl işlem sırasında stabilite.
O yüzden:
geniş çapta kullanılır:
* Otomotiv yüksek mukavemetli cıvatalarında;
* İnşaat-makine bağlantı elemanlarında;
* Yüksek dayanımlı makine parçalarında;
* Mil parçalarında;
* Dişlilerde;
* Pim ve mandallarda.
Ancak:
Soğuk başlık performansını asıl etkileyen şey,
yalnızca SCM435 malzeme sınıfı değildir.
Ayrıca:
* Küreselleşmiş mikroyapı;
* Metal dışı kusurlar;
* Yüzey kalitesi;
* Dekarbonizasyon kontrolü;
* Çekme prosesi;
* Malzemenin sevk durumu.
Bunların hepsi,
çoğunlukla malzeme sınıfından bile daha önemlidir.
7. SCM435 gördüğümüzde neyi anlamalıyız?
Gerçekten profesyonel mühendisler,
SCM435 gördüklerinde:
“Bir çelik” olarak okumazlar.
Aksine:
S —— Çelik (Steel)
C —— Krom (Chromium)
M —— Molibden (Molybdenum)
435 —— JIS tarafından belirlenmiş krom-molibden çeliği sınıfı numarası, yaklaşık 0,33–0,38%C aralığını temsil eder, 0,435%C anlamına gelmez.
Bu,
SCM435'i gerçekten anlamaktır.
Sonuç
SCM435 rastgele seçilmiş bir çelik sınıfı değildir.
Japon JIS G 4053 "Makine Yapısı İçin Düşük Alaşımlı Çelik" standardından gelir. Buna göre:
* S, Steel (Çelik) anlamına gelir;
* C, Chromium (Krom) anlamına gelir;
* M, Molybdenum (Molibden) anlamına gelir;
* 435, JIS krom-molibden çelikleri arasında belirlenmiş bir malzeme sınıfı numarasıdır ve yaklaşık 0,33–0,38%C aralığını temsil eder, 0,435% karbon oranını ifade etmez.
Soğuk başlık sektörü için malzeme sınıfını anlamak sadece ilk adımdır. Malzemenin gerçek performansını belirleyen unsurlar, uygulanan standartlar, kimyasal bileşimin istikrarı, küreselleşmiş mikroyapı, metal dışı kusurlar, yüzey kalitesi ve malzemenin sevk durumu gibi faktörlerdir. Ancak bu unsurları bütüncül olarak anladığınızda, doğru soğuk başlık malzemesini seçip değerlendirebilirsiniz.